Tsjik

Tschick van Wolfgang Herrndorf is een van de succesvolste Duitse jongerenromans van de afgelopen vijftien jaar. Verfilmd, veel verkocht en winnaar van de Deutscher Jugendliteraturpreis in 2011. Waar Tschick in Duitsland als jeugdroman verscheen, werd de Nederlandse vertaling Tsjik (door Pauline de Bok) op de markt gebracht voor volwassenen. Een mooi voorbeeld van grensverkeer in de literatuur. 

In Tsjik vertelt de veertienjarige ik-verteller Maik Klingenberg in retrospectief over het avontuur dat hij in de zomer beleefde met zijn klasgenoot Andrej Tsjichatsjow, oftwel Tsjik. In een gejatte Lada reden zij (ja, ze zijn veertien) naar Walachije (het Duitse Verweggistan). Onderweg naar nergens dus. Onderweg om onderweg te zijn. 

Thuis in Berlijn is het namelijk niet beter. Maiks moeder zit in een ontwenningskliniek, zijn vader is op ‘zakenreis’ met een veel jongere vrouwelijke collega. Tsjik op zijn beurt heeft geen sociaal vangnet, is een Russische immigrant en tienerrebel, die geregeld dronken op school verschijnt. Beide jongens zijn outcasts en hebben een lege zomervakantie voor zich, tot ze besluiten samen te vertrekken. Een enerverende roadtrip volgt, die eindigt in een gang naar de rechtbank.

Het verhaal is absurd en toch geloofwaardig. Maiks vertelstem (raak, onomwonden, humoristisch) botst met zijn aanvankelijke zelfbeeld (een saaie loser). In dat contrast is Maiks ontwikkeling zichtbaar. Herrndorf laat mooi zien hoe de jongens zich steeds meer voor elkaar openstellen en hoe Maiks fascinatie voor de onaangepaste Tsjik verschuift naar vriendschap en vertrouwen; twee zaken die Maik nodig heeft.